Spółka z o.o. w organizacji a odpowiedzialność za zobowiązania

×

Czym jest spółka w organizacji?

Spółka z o.o. w organizacji to podmiot, który już powstał, ale jeszcze nie został wpisany do KRS. Należy pamiętać, że dopiero po rejestracji w rejestrze spółka uzyskuje pełną osobowość prawną.

Spółka z o.o. w organizacji – najważniejsze informacje:

• Spółka z o.o. w organizacji powstaje z chwilą zawarcia umowy spółki.
• Nie trzeba czekać na wpis do KRS, by spółka mogła działać w ograniczonym zakresie.
• Spółka w organizacji, mimo że nie ma jeszcze osobowości prawnej, posiada ograniczoną zdolność prawną.
• Spółka z o.o. w organizacji może we własnym imieniu:
  • zawierać umowy,
  • zaciągać zobowiązania,
  • nabywać prawa (np. nieruchomości),
  • zatrudniać pracowników,
  • pozywać i być pozywana.
• Spółkę z o.o. w organizacji może reprezentować:
  • zarząd (jeśli został powołany),
  • pełnomocnik – powołany jednomyślną uchwałą wspólników.
• W jednoosobowej spółce z o.o. wspólnik nie może sam reprezentować spółki (z wyjątkiem zgłoszenia do KRS).
• Firma (nazwa) spółki musi zawierać oznaczenie „w organizacji”.
• Zmiana umowy spółki w organizacji (zawartej w formie aktu notarialnego) wymaga zawarcia nowej umowy – czyli kolejnego aktu notarialnego (ważne: wyjątkiem są spółki rejestrowane przez system S24, wówczas zmiany dokonuje się elektronicznie).
• W spółce w organizacji możliwe jest dokonanie wpłaty na udziały przelewem internetowym, na rachunek prowadzony w UE/EOG.
• Z chwilą wpisu do KRS spółka z o.o. w organizacji staje się:
  • pełnoprawną spółką z ograniczoną odpowiedzialnością,
  • uzyskuje osobowość prawną.

Odpowiedzialność członków zarządu w spółce z o.o.

Odpowiedzialność członków zarządu w spółce z o.o., zarówno w organizacji, jak i spółce z o.o. już zarejestrowanej rodzi wiele wątpliwości wśród przedsiębiorców. Wynika to z tego, że regulacje prawne KSH wskazują na różnice w zależności od etapu działalności spółki oraz charakteru działań podejmowanych przez członków zarządu.

Odpowiedzialność członków zarządu w spółce z o.o. w organizacji

Z powyższego przepisu wynika, że zarówno spółka, jak i osoby działające w jej imieniu, ponoszą odpowiedzialność za zaciągnięte zobowiązania. Odpowiedzialność ta jest szczególnie istotna, ponieważ spółka z o.o. w organizacji nie posiada jeszcze pełnej osobowości prawnej, a jej działalność, mimo że już może prowadzić sprawy mające charakter prawny, wiąże się z ryzykiem osobistej odpowiedzialności osób działających w jej imieniu. Zobowiązania, za które ponoszona jest odpowiedzialność, mogą mieć zarówno charakterze prywatnoprawny, jak i publicznoprawny. Co istotne, ważne jest, aby powstały one w toku funkcjonowania spółki z o.o. w organizacji. Jednakże kto ponosi taką odpowiedzialność? Z przepisu art. 13 KSH wynika, że chodzi o osoby działające w imieniu spółki w organizacji (zarówno członków zarządu, jak i wspólników), którzy mogą ponosić odpowiedzialność za zobowiązania spółki w organizacji. Odpowiedzialność ta jest solidarna i może dotyczyć zarówno samej spółki, jak i osób, które podejmowały działania w jej imieniu.

Odpowiedzialność członków zarządu za zobowiązania spółki w organizacji polega na tym, że:

• odpowiedzialność dotyczy tylko wierzytelności i długów wynikających z określonych stosunków prawnych (np. umów), a nie samego stosunku prawnego jako takiego;
• dpowiedzialność może dotyczyć również zobowiązań finansowych wynikających z wykonania umowy, np. niezapłaconej faktury, zaległego wynagrodzenia;
• odpowiedzialność dotyczy konkretnych długów, czyli osoba działająca w imieniu spółki odpowiada za konkretne wierzytelności (długi) wynikające z umów, a nie za ogólny stosunek prawny.

Odpowiedzialność członków zarządu w spółce z o.o. (już wpisanej do KRS)

Po wpisaniu spółki do KRS odpowiedzialność członków zarządu za jej zobowiązania zmienia się. Zgodnie z art. 293 KSH członkowie zarządu mogą ponosić odpowiedzialność cywilną za szkody wyrządzone spółce, wspólnikom lub wierzycielom, ale tylko wtedy, gdy działali sprzecznie z prawem lub umową spółki, lub z zaniedbaniem obowiązków.

Przepisy wyróżniają następujące rodzaje odpowiedzialności:

• ODPOWIEDZIALNOŚĆ CYWILNA ZA SZKODĘ
  • Członkowie zarządu odpowiadają za szkody wyrządzone spółce, wspólnikom lub wierzycielom, jeśli działali sprzecznie z prawem, umową spółki lub zaniechali obowiązków.
  • Odpowiedzialność powstaje tylko przy zawinionym działaniu (umyślnym lub przez niedbalstwo).
• ODPOWIEDZIALNOŚĆ WOBEC WIERZYCIELI
  • Jeżeli członek zarządu poda fałszywe dane przy rejestracji lub podwyższeniu kapitału zakładowego, odpowiada solidarnie ze spółką wobec wierzycieli przez 3 lata.
  • Odpowiedzialność ta ma charakter majątkowy i osobisty.
• SZKODA PRZY TWORZENIU SPÓŁKI Z O.O.
  • Osoba biorąca udział w zakładaniu spółki, która z winy naruszyła prawo i wyrządziła spółce szkodę, musi ją naprawić.
  • Dotyczy to także etapu przed rejestracją spółki.
• SOLIDARNA ODPOWIEDZIALNOŚĆ CZŁONKÓW ZARZĄDU
  • Jeśli szkoda powstała z winy kilku osób (np. całego zarządu), każdy odpowiada w pełni i solidarnie.
  • Wierzyciel może żądać całej kwoty od dowolnego członka zarządu.
• DZIAŁANIE W GRANICACH RYZYKA GOSPODARCZEGO
  • Nie każda błędna decyzja powoduje odpowiedzialność.
  • Brak winy zachodzi, gdy zarząd działał lojalnie wobec spółki, na podstawie analiz i w granicach dopuszczalnego ryzyka biznesowego.

Więcej o odpowiedzialności członków zarządu w spółce z o.o. przeczytasz tutaj.

Podsumowanie

Odpowiedzialność członków zarządu w spółce z o.o. w organizacji jest bardziej ryzykowna, ponieważ spółka z o.o. w organizacji nie ma jeszcze osobowości prawnej (jest tzw. ułomna osobą prawną), co oznacza, że może zaciągać zobowiązania, ale odpowiedzialność za nie ponoszą również osoby działające w jej imieniu (np. członkowie zarządu czy pełnomocnicy). Jeśli spółka z o.o. nie zostanie zarejestrowana, te osoby mogą odpowiadać za jej zobowiązania całym swoim majątkiem osobistym, to solidarnie ze spółką.