Rodzaje kar umownych – kara umowna kumulatywna

Wśród rodzajów kar umownych przewidzianych przez Kodeks cywilny są takie, które dają możliwość zrekompensowania powstałej szkody w całości lub też wyłącznie do określonej kwoty kary. Co więcej, istnieje możliwość uzyskania świadczenia zarówno z tytułu kary umownej, jak i odszkodowania – obu w pełnej wysokości. Jest to tzw. kara umowna kumulatywna. Jakie możliwości daje stronom umowy? Jaki zapis świadczy o zastosowaniu tej właśnie formy rekompensaty poniesionej przez jedną ze stron straty?

Kara umowna kumulatywna – charakterystyka

Kara umowna kumulatywna to najrzadziej występujący rodzaj tego typu sankcji. Taki zapis w umowie pozwala wierzycielowi na żądanie zapłaty zarówno przewidzianej w porozumieniu kary umownej, jak i naprawienia całości szkody na zasadach ogólnych, niezależnie od wysokości obydwu. W takim wypadku wspomniane naprawienie szkody odbywa się na zasadach ogólnych, czyli ma ono charakter pełny, a nie uzupełniający, tak jak przy karze umownej zaliczalnej.

Kara umowna kumulatywna a praktyka

Stosowanie tego typu zapisów w umowach jest jednak szeroko krytykowane (a przez to praktycznie nie występuje w praktyce). Kara umowna kumulatywna w swoim założeniu powoduje bowiem, że traci ona swój naczelny cel, jakim jest kompensata szkody powstałej w wyniku niewykonania lub nienależytego wykonania świadczenia niepieniężnego. Zamiast niego pojawia się natomiast charakter represyjny (który nie występuje w założeniach dotyczących kar umownych). Co więcej, według wielu specjalistów kara umowna kumulatywna jest niezgodna z zasadami współżycia społecznego i właśnie dlatego nie powinna być stosowana w obrocie gospodarczym.

Kara umowna– przykładowy zapis

Mimo szerokiej krytyki tego typu rozwiązania, część przedsiębiorców próbuje zastosować karę umowną kumulatywną w zawieranych umowach. Jaki zapis może o tym świadczyć? Może mieć on przykładowo następującą formę:

„Zapłata wspomnianej wyżej kary umownej nie pozbawia stron prawa dochodzenia na zasadach ogólnych odszkodowania (odszkodowanie pełne), niezależnie od przewidzianej kary umownej”.