Najważniejsze zmiany w PIT, CIT i ryczałcie od 2027 roku. Sprawdź jak wpłyną na Twoja firmę!

×

Pakiet zmian liczy około 30 różnych rozwiązań – od doprecyzowania niejasnych przepisów, przez nowe zasady korzystania z ulg podatkowych, aż po kolejne działania uszczelniające system i ograniczające optymalizację podatkową. Sprawdź, jakie zmiany w PIT, CIT i ryczałcie może przynieść rok 2027!

Szykują się duże zmiany w podatkach na 2027 rok! Ustawodawcy wprost deklarują walkę z „optymalizacją podatkową” – ich zdaniem szukanie haczyków w prawie, choć formalnie legalne, jest społecznie niesprawiedliwe i sprzeczne z Konstytucją. Celem reformy podatkowej 2027 jest uszczelnienie systemu podatkowego.

Zmiany PIT 2027 i CIT

Jednakowe zasady dla małżonków niezależnie od ustroju majątkowego

Projekt zmian przewiduje ujednolicenie zasad dotyczących świadczeń na zaspokojenie potrzeb rodziny.

Zgodnie z Kodeksem rodzinny i opiekuńczym, małżonkowie mają obowiązek wspólnie zaspokajać potrzeby rodziny, niezależnie od obowiązującego między nimi ustroju majątkowego. W aktualnym stanie prawnym (rok 2026) wyłączenie takich świadczeń z opodatkowania PIT dotyczy głównie małżonków pozostających we wspólności majątkowej, dlatego projekt zmiany PIT 2027 rozszerza je także na świadczenia pochodzące z majątku odrębnego, w tym przekazywane po orzeczeniu separacji.

Po zmianach świadczenia na zaspokojenie potrzeb rodziny będą wyłączone z opodatkowania PIT niezależnie od tego, czy pochodzą z majątku wspólnego, czy z majątku osobistego małżonka.

Kto może odczuć zmiany?

• małżonkowie z rozdzielnością majątkową (także umowną),
• osoby pozostające w separacji,
• rodziny prowadzące oddzielne majątki.

Podatek od darowizny samochodu wykupionego z leasingu na cele prywatne

Jedna z ważniejszych zmian dotyczy przedsiębiorców przekazujących członkom najbliższej rodziny środki trwałe wykorzystywane wcześniej w działalności gospodarczej, jak np. samochody.

Dziś często stosowany jest następujący schemat: przedsiębiorca wykupuje samochód z leasingu do majątku prywatnego, następnie przekazuje go w darowiźnie dziecku lub małżonkowi, a potem obdarowany sprzedaje pojazd po upływie sześciu miesięcy bez podatku PIT.

W praktyce taka transakcja często nie powoduje obowiązku zapłaty ani podatku dochodowego, ani podatku od spadków i darowizn. Ministerstwo Finansów chce ograniczyć takie rozwiązania.

Projekt przewiduje, że jeżeli:

• przekazywany składnik majątku był środkiem trwałym przedsiębiorcy lub został wykupiony z firmowego leasingu operacyjnego (nawet jeśli to wykup prywatny),
• jego wartość przekracza kwotę wolną od podatku od spadku i darowizn przewidzianą dla I grupy podatkowej (w roku 2026 jest to kwota 36 120 zł),
• obdarowany sprzeda go przed upływem trzech lat od otrzymania darowizny,

– powstanie obowiązek zapłaty podatku dochodowego przez sprzedającego (obdarowanego).

Projekt przewiduje, że 3-letni okres istotny dla opodatkowania PIT obejmie także kolejnych obdarowanych w łańcuchu darowizn między członkami najbliższej rodziny. Jeśli rzecz zostanie sprzedana w tym okresie, PIT zapłaci osoba dokonująca sprzedaży, co ma zapobiec obchodzeniu przepisów poprzez kolejne darowizny.

Oznacza to, że jeśli:

• przedsiębiorca przekaże nieodpłatnie rzecz ruchomą o wartości przekraczającej ustawowy próg,
• pierwszy obdarowany przekaże ją następnie w darowiźnie członkowi najbliższej rodziny (korzystając ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn),
• ten kolejny obdarowany sprzeda rzecz w ciągu 3 lat od pierwotnej darowizny,
• to obowiązek zapłaty PIT powstanie po stronie osoby, która dokona sprzedaży, mimo że sama otrzymała rzecz od członka rodziny, a nie bezpośrednio od przedsiębiorcy.

Sprawdź: Spadki i darowizny 2026 – ile wynosi podatek? Kto i kiedy go zapłaci?

Kto może odczuć zmiany w PIT?

• przedsiębiorcy przekazujący majątek firmowy rodzinie,
• osoby otrzymujące darowizny rzeczy używanych w firmie,
• członkowie rodzin uczestniczący w obrocie majątkiem firmowym.

Ograniczenie ulgi mieszkaniowej

Istotnej zmianie ulegną również zasady korzystania z tzw. ulgi mieszkaniowej.

Ministerstwo Finansów wskazuje, że obecne przepisy pozwalają niektórym podatnikom wielokrotnie korzystać z ulgi przy zakupie kolejnych mieszkań o charakterze inwestycyjnym. Dlatego projekt zakłada, że z preferencji będzie można skorzystać wyłącznie wtedy, gdy podatnik nie korzystał z niej w ciągu trzech lat poprzedzających sprzedaż nieruchomości.

W praktyce ma to ograniczyć wykorzystywanie ulgi jako narzędzia inwestycyjnego i przywrócić jej pierwotny cel, czyli zaspokajanie własnych potrzeb mieszkaniowych.

Kto może odczuć zmiany?

• inwestorzy na rynku nieruchomości,
• osoby często kupujące i sprzedające mieszkania,
• podatnicy wielokrotnie korzystający z ulgi mieszkaniowe

IP Box – wymóg zatrudnienia pracowników

Projekt przewiduje również istotne ograniczenie preferencji IP Box.

Z preferencyjnej 5% stawki podatku będą mogli korzystać wyłącznie podatnicy, którzy:

• będą zatrudniać co najmniej 3 osoby fizyczne w przeliczeniu na pełne etaty, przez okres co najmniej 300 dni w roku podatkowym lub
• będą ponosić w każdym miesiącu roku podatkowego koszty uzyskania przychodów z tytułu wypłaty wynagrodzeń wynikających z umowy o pracę lub umowy innej niż umowa o pracę zawartych z co najmniej 3 osobami fizycznymi, w kwocie stanowiącej co najmniej trzykrotność przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, jeżeli w związku z wypłatą tych wynagrodzeń są płatnikami podatku PIT lub płatnikami składek

Co istotne, zatrudniane przez podatnika osoby nie mogą być podmiotami powiązanymi z podatnikiem.

Oznacza to odejście od modelu, w którym IP Box był wykorzystywany przez jednoosobowe działalności gospodarcze bez pracowników.

Celem zmiany jest powiązanie preferencji podatkowej z realną działalnością badawczo-rozwojową, a nie wyłącznie formalnym posiadaniem praw własności intelektualnej.

Według projektodawcy preferencja IP Box jest obecnie często wykorzystywana przez osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą, szczególnie w branży IT, głównie w celu obniżenia podatku, bez istotnego wpływu na rozwój innowacyjności gospodarki. Wprowadzenie wymogu zatrudnienia ma ograniczyć takie przypadki i skierować preferencję do podmiotów faktycznie prowadzących działalność badawczo-rozwojową oraz tworzących miejsca pracy.

Kto może odczuć zmiany podatkowe?

• przedsiębiorcy korzystający z preferencji IP Box, zwłaszcza prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą,
• informatycy i specjaliści rozliczający dochody w ramach IP Box,
• małe firmy i startupy prowadzące działalność badawczo-rozwojową,

Zmiany dotyczące daniny solidarnościowej

Projekt przewiduje również zmiany w zakresie daniny solidarnościowej. Choć stawka 4% oraz próg 1 mln zł dochodu pozostaną bez zmian, rozszerzona ma zostać podstawa jej naliczania.

Objęte daniną mają być także dochody opodatkowane w ramach IP Box. Obecnie nie są one uwzględniane przy obliczaniu daniny solidarnościowej.

Kto może odczuć zmiany?

• osoby osiągające dochody przekraczające 1 mln zł rocznie,
• przedsiębiorcy korzystający z preferencji IP Box,

Programy motywacyjne (lojalnościowe) i instrumenty finansowe

Ministerstwo planuje również doprecyzowanie zasad opodatkowania instrumentów finansowych wykorzystywanych w programach motywacyjnych.

Przychody z realizacji instrumentów pochodnych, warrantów czy innych praw mają być przypisywane do źródła przychodów właściwego dla ich otrzymania (np. stosunku pracy), a nie do kapitałów pieniężnych.

Zmiana ma zapobiegać sytuacjom, w których wynagrodzenie za pracę lub współpracę jest wypłacane w formie instrumentów finansowych wyłącznie po to, aby skorzystać z korzystniejszych zasad opodatkowania dochodów kapitałowych. Zdaniem ustawodawcy, w praktyce stosuje się schematy optymalizacyjne polegające na klasyfikowaniu niektórych świadczeń pracowniczych jako przychodów kapitałowych opodatkowanych 19% stawką.

Nowelizacja ma przeciwdziałać takim praktykom i zapewnić spójność opodatkowania rzeczywistego źródła przychodu. Przy czym zasada ta nie znajdzie jednak zastosowania, jeżeli otrzymane świadczenie jest zaliczane do przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej – wówczas przychody z realizacji lub zbycia praw zostaną zakwalifikowane do źródła „kapitały pieniężne”.

Kto może odczuć powyższe zmiany?

• pracownicy i menedżerowie w programach motywacyjnych,
• osoby otrzymujące wynagrodzenie w instrumentach finansowych,
• spółki stosujące programy lojalnościowe i motywacyjne.

Doprecyzowanie zasad kosztów sprzedaży udziałów po przekształceniach

Zmiana wprowadza jednolite zasady ustalania kosztów podatkowych przy sprzedaży udziałów (akcji) spółki, która powstała w wyniku przekształcenia innej spółki.

Nowe przepisy podatkowe 2027 wprost wskazują, że kosztem uzyskania przychodu będą wydatki na nabycie lub objęcie udziałów (akcji) w spółce pierwotnej (przekształcanej), czyli tzw. koszt historyczny. Zasada ta zostaje rozciągnięta również na kolejne przekształcenia spółek w łańcuchu reorganizacji.

Zmiana wynika z rozbieżności między praktyką organów podatkowych a orzecznictwem sądów. Część sądów dopuszczała ustalanie kosztów według wartości majątku na dzień przekształcenia („step-up”), co pozwalało zawyżać koszty podatkowe i obniżać dochód do opodatkowania, mimo że podatnik nie poniósł takich wydatków. Skutkowało to obniżeniem dochodu i naruszeniem zasady opodatkowania rzeczywistego przysporzenia. Nowelizacja ma wyeliminować te rozbieżności i jednoznacznie przesądzić, że stosuje się koszt historyczny.

Kto może odczuć zmiany

• wspólnicy sprzedający udziały (akcje) spółek po przekształceniach,
• grupy kapitałowe przeprowadzające reorganizacje,
• inwestorzy uczestniczący w restrukturyzacjach spółek.

Amortyzacja – koniec „korekty wstecz”

Projekt wprowadza ograniczenie dotyczące amortyzacji środków trwałych. Obecnie podatnicy mogą po zakończeniu roku zmieniać stawki amortyzacyjne, dostosowując je do swoich wyników finansowych. Pozwala to obniżać lub zwiększać koszty podatkowe już po zakończeniu okresu rozliczeniowego, co jest wykorzystywane do swoistej optymalizacji podatkowej. Nowelizacja podatkowa 2027 wprowadza zasadę, że podatnik może ustalić lub zmienić stawkę amortyzacji (podwyższyć lub obniżyć) wyłącznie do momentu upływu terminu na złożenie zeznania podatkowego za dany rok. Po tym terminie zmiana nie będzie możliwa.

Celem jest uszczelnienie systemu i ograniczenie manipulowania kosztami podatkowymi ex post.

Kto może odczuć zmiany w amrotyzacji?

• przedsiębiorcy stosujący amortyzację środków trwałych,
• podmioty dokonujące korekt podatkowych po zakończeniu roku,
• firmy prowadzące rozbudowaną politykę podatkową i księgową.

Rachunki „uśpione” i waloryzacja środków

Nowelizacja podatkowa 2027 porządkuje również zasady opodatkowania środków zgromadzonych na tzw. rachunkach uśpionych – czyli takich, które przez długi czas nie były aktywne.

Wprowadza się jednoznaczne zasady, że:

• przychody z waloryzacji takich środków będą kwalifikowane do źródła kapitałów pieniężnych, a momentem uzyskania przychodu będzie dzień dokonania waloryzacji
• będą one objęte zryczałtowanym podatkiem dochodowym.

Zmiana ma zakończyć wątpliwości, czy tego typu przychody w ogóle podlegają opodatkowaniu.

Kto może odczuć zmiany?

• właściciele nieaktywnych rachunków bankowych i SKOK,
• osoby odzyskujące środki z rachunków uśpionych,
• spadkobiercy takich środków.

Obligacje – doprecyzowanie przychodów

Zmiana doprecyzowuje przepisy dotyczące obligacji – w szczególności rozszerza zwolnienia podatkowe także na przychody z wykupu obligacji, obok już istniejących odsetek i dyskonta.

Zmiana ma charakter techniczny i wynika z wcześniejszych nowelizacji, które wprowadziły nową kategorię przychodów z obligacji. Celem jest zapewnienie spójności systemu podatkowego.

Kto może odczuć zmiany?

• inwestorzy w obligacje,
• emitenci obligacji,
• płatnicy podatku od przychodów kapitałowych

Samochody firmowe i emisja CO₂

Zmianie ulegnie również sposób ustalania limitów amortyzacji i kosztów związanych z samochodami osobowymi. Obecnie limit odpisów amortyzacyjnych zależy od poziomu emisji CO₂ samochodu. Limit wynosi 150 000 zł dla aut emitujących mniej niż 50 g CO₂/km oraz 100 000 zł dla aut o emisji 50 g CO₂/km lub wyższej.

Zgodnie z obecnymi przepisami poziom emisji CO2 ustala się (wyłącznie) na podstawie danych zawartych w centralnej ewidencji pojazdów (CEPIK).

Na skutek zmian PIT 2027 odchodzi się od wyłącznego oparcia się na danych z centralnej ewidencji pojazdów przy ustalaniu emisji CO₂ samochodów osobowych dla celów limitów amortyzacji podatkowej. Podatnik będzie mógł wykazać inną wartość emisji na podstawie dodatkowych dowodów, np. dokumentów homologacyjnych.

Zmiana ma na celu zapewnienie zgodności z zasadą prawdy materialnej i umożliwienie ustalenia rzeczywistej emisji CO₂, przy jednoczesnym utrzymaniu CEPiK jako podstawowego punktu odniesienia.

Kto może odczuć zmiany?

• przedsiębiorcy amortyzujący samochody osobowe,
• firmy flotowe,
• podatnicy rozliczający koszty pojazdów w działalności gospodarczej

Doprecyzowanie zasad opodatkowania datio in solutum

Projekt usuwa również wieloletnie spory dotyczące tzw. datio in solutum.

Chodzi o sytuację, w której podatnik zamiast zapłaty pieniędzy przenosi na wierzyciela własność nieruchomości, rzeczy lub prawa majątkowego.

o tej pory orzecznictwo nie było jednolite i pojawiały się rozbieżności dotyczące powstania przychodu oraz jego wysokości.

Zmiana jednoznacznie określa, że przekazanie rzeczy, nieruchomości lub praw majątkowych w zamian za zwolnienie z długu (datio in solutum) stanowi odpłatne zbycie. Przychodem jest wartość zobowiązania lub – jeśli wyższa – wartość rynkowa przekazanej rzeczy.

Przepis ma zwiększyć pewność prawa i ograniczyć liczbę sporów z organami podatkowymi.

Kto może odczuć zmiany podatkowe?

• osoby spłacające długi majątkiem rzeczowym,
• wierzyciele przyjmujący świadczenia w naturze,
• uczestnicy restrukturyzacji zadłużenia.

Abolicja dla spóźnionego podpisania sprawozdania finansowego przy wejściu w estoński CIT

Zmiana jest odpowiedzią na restrykcyjną praktykę organów podatkowych i sądów administracyjnych, zgodnie z którą brak terminowego podpisania sprawozdania finansowego mógł skutkować uznaniem wyboru estońskiego CIT za nieskuteczny.

Ustawodawca uznał, że konsekwencje formalnych uchybień związanych z podpisaniem sprawozdania były nieproporcjonalnie surowe względem samego naruszenia.

Celem zmian jest ochrona podatników przed utratą prawa do preferencyjnej formy opodatkowania wyłącznie z przyczyn technicznych i formalnych. Projektowana regulacja ma charakter naprawczy i stanowi odpowiedź na zgłaszane przez przedsiębiorców problemy praktyczne.

Ukryta dywidenda – wyłączenie kosztów

Do kosztów uzyskania przychodów nie będzie można zaliczać określonych wydatków ponoszonych na rzecz podmiotów powiązanych będących osobami fizycznymi, jeżeli świadczenia te w rzeczywistości służą wypłacie zysków w sposób alternatywny wobec dywidendy.

Projekt ma przeciwdziałać praktykom polegającym na zastępowaniu dywidendy usługami świadczonymi przez wspólników lub inne podmioty powiązane, co pozwala na obniżenie opodatkowania zarówno po stronie spółki, jak i wspólnika. Nowe przepisy mają ograniczyć takie formy optymalizacji podatkowej i zapewnić większą neutralność systemu podatkowego.

Przy czym, projekt zakłada, że nowe przepisy będą obejmować wyłącznie transfery środków stanowiące formę dystrybucji zysków, a nie wynagrodzenia za rzeczywiście wykonane usługi lub świadczenia produkcyjne, które są wykorzystywane w działalności spółki i służą osiąganiu przez nią przychodów. Oznacza to, że regulacje nie będą miały zastosowania do obiektywnie uzasadnionych transakcji o rzeczywistym charakterze gospodarczym.

Kto odczuje zmiany e estońskim CIT?

• wspólnicy spółek kapitałowych świadczący usługi na rzecz własnych spółek,
• podmioty powiązane współpracujące ze spółkami,
• spółki zaliczające takie wydatki do kosztów podatkowych,

Kredyty refinansowe i safe harbour

Zmiana precyzuje, że mechanizm bezpiecznej przystani (safe harbour) dotyczy wyłącznie pożyczek o zmiennym oprocentowaniu, opartym o stopę bazową i marżę. Dodatkowo wprowadza minimalną częstotliwość aktualizacji oprocentowania.

W praktyce ma to zamknąć możliwość obchodzenia ograniczeń poprzez refinansowanie wcześniejszych zobowiązań.

Kto może odczuć zmiany?

• przedsiębiorstwa udzielające i otrzymujące pożyczki,
• grupy kapitałowe finansujące się wewnętrznie,
• podmioty korzystające z finansowania dłużnego.

Likwidacja spółek po przekształceniu: opodatkowanie

Obecnie obowiązujące regulacje przewidują wyłączenie z przychodów podatkowych wartości majątku otrzymanego przez wspólników w wyniku likwidacji spółki osobowej niebędącej podatnikiem CIT. Mechanizm ten przedsiębiorcy wykorzystują do unikania podatku od tzw. ukrytych rezerw. Zmiana ma przeciwdziałać takim optymalizacjom.

Nowe przepisy PIT i CIT 2027 przewidują, że jeśli spółka osobowa powstała z przekształcenia spółki będącej podatnikiem CIT zostanie zlikwidowana w ciągu 3 lat, to przekazanie majątku wspólnikom będzie opodatkowane. Otrzymane przez wspólników środki pochodzące z likwidowanej spółki osobowej zostaną zakwalifikowane do dochodów z zysków kapitałowych.

Kto może odczuć zmiany w podatku CIT?

• wspólnicy spółek osobowych po przekształceniach,
• przedsiębiorcy planujący restrukturyzacje podatkowe,
• grupy kapitałowe reorganizujące strukturę.

Spółki nieruchomościowe i amortyzacja

Nowelizacja podatkowa 2027 doprecyzowuje, że spółki nieruchomościowe nie mogą dokonywać podatkowej amortyzacji również w odniesieniu do nieruchomości klasyfikowanych w księgach rachunkowych jako inwestycje długoterminowe (wyceniane według wartości godziwej, a nie amortyzowane bilansowo).

Dotychczasowa praktyka i orzecznictwo dopuszczały amortyzację podatkową takich aktywów, mimo że nie były one amortyzowane bilansowo. Prowadziło to do rozbieżności między wynikiem księgowym a podatkowym oraz do tworzenia kosztów podatkowych bez realnego zużycia majątku.

Nowelizacja ma przywrócić spójność systemu i ograniczyć sytuacje, w których spółki nieruchomościowe wykazują wysokie zyski bilansowe przy jednoczesnym niskim lub zerowym podatku dochodowym.

Kto może odczuć zmiany?

• spółki nieruchomościowe,
• fundusze inwestujące w nieruchomości (bezpośrednio i przez udziały),
• inwestorzy instytucjonalni działający w modelu „share deal”.

Wyłączenie amortyzacji wartości firmy powstającej przy leasingu przedsiębiorstwa

Zmiana polega na całkowitym uchyleniu przepisów pozwalających na amortyzację wartości firmy powstałej w wyniku przyjęcia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części do odpłatnego korzystania (leasingu).

W efekcie wartość firmy powstała w takich transakcjach nie będzie już stanowić podatkowego kosztu poprzez odpisy amortyzacyjne.

Kto może odczuć zmiany?

• podmioty stosujące leasing przedsiębiorstwa lub ZCP,
• grupy kapitałowe wykorzystujące restrukturyzacje leasingowe,
• firmy korzystające z agresywnych struktur podatkowych opartych na wartości firmy.

Podatek od przerzuconych dochodów

Zmodyfikowane zostaną zasady ustalania podatku od przerzuconych dochodów. W przypadku podatkowych grup kapitałowych określone koszty będą analizowane na poziomie poszczególnych spółek, a nie całej grupy.

Dodatkowo zostanie usunięty jeden z warunków stosowania podatku oraz rozszerzony zakres kosztów uwzględnianych przy badaniu limitu 3% o odpisy amortyzacyjne lub odpisy umorzeniowe od wartości początkowej środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej.

Według projektodawcy obecne przepisy nie zawsze pozwalają skutecznie identyfikować sytuacje przenoszenia dochodów do podmiotów zagranicznych.

Zmiany mają zwiększyć skuteczność regulacji, uszczelnić system podatkowy oraz lepiej odzwierciedlać rzeczywisty poziom kosztów ponoszonych przez poszczególne spółki w grupach kapitałowych.

Kto może odczuć zmiany?

• grupy kapitałowe,
• spółki dokonujące płatności do zagranicznych podmiotów powiązanych,
• podatnicy objęci regulacjami o przerzuconych dochodach,

Minimalny CIT – nowe zasady

Zmodyfikowane zostaną zasady ustalania podstawy opodatkowania minimalnym CIT. Dla dużych podatników podstawa opodatkowania wyniesie 5% przychodów operacyjnych, a dla pozostałych 3%. Dodatkowo skrócony zostanie okres badania rentowności pozwalający uniknąć minimalnego CIT oraz wprowadzone zostanie zwolnienie dla części przedsiębiorstw energetycznych i ciepłowniczych.

Ustawodawca argumentuje, że duże podmioty mają większe możliwości stosowania działań optymalizacyjnych, dlatego powinny podlegać wyższej podstawie opodatkowania. Jednocześnie wskazuje, że sektor energetyczny funkcjonuje w warunkach silnej regulacji i zmienności rynkowej, a objęcie go minimalnym CIT mogłoby przełożyć się na wzrost cen energii, ciepła i gazu dla odbiorców końcowych.

Kto może odczuć zmiany w CIT?

• duże przedsiębiorstwa objęte minimalnym CIT,
• średni i mali podatnicy CIT,
• przedsiębiorstwa energetyczne i ciepłownicze,
• odbiorcy energii, ciepła i gazu.

Doprecyzowanie definicji małego podatnika

Zmiana PIT i CIT 2027 określa sposób ustalania limitu przychodów uprawniającego do statusu małego podatnika w sytuacji, gdy rok podatkowy jest krótszy lub dłuższy niż 12 miesięcy. Limit będzie ustalany proporcjonalnie do liczby rozpoczętych miesięcy roku podatkowego.

Obecne przepisy nie regulują wprost sposobu ustalania limitu przychodów w przypadku niestandardowego roku podatkowego, co prowadzi do wątpliwości interpretacyjnych. Nowelizacja ma usunąć tę lukę oraz zapobiec zarówno nieuzasadnionemu korzystaniu ze statusu małego podatnika, jak i jego utracie wyłącznie z powodu wydłużenia roku podatkowego.

Kto może odczuć zmiany?

• spółki posiadające skrócony lub wydłużony rok podatkowy,
• przedsiębiorcy korzystający ze statusu małego podatnika,
• podmioty planujące zmianę roku podatkowego.

Finansowanie dłużne i refinansowanie

Nowelizacja podatkowa 2027 PIT i CIT rozszerza przepisy ograniczające możliwość zaliczania kosztów finansowania dłużnego do kosztów uzyskania przychodów.

Oznacza to, że ograniczenia będą dotyczyć nie tylko pierwotnych kredytów, ale także kredytów refinansowych, konsolidacyjnych oraz innych zobowiązań zaciągniętych na spłatę wcześniejszego finansowania wykorzystanego do transakcji kapitałowych.

Zmiana ma zapobiec obchodzeniu przepisów poprzez zastępowanie jednego rodzaju finansowania innym. Jest to odpowiedź na wyroki sądów administracyjnych, które dopuszczały zaliczanie do kosztów podatkowych odsetek od kredytów refinansowych. Zdaniem projektodawcy pozwalało to omijać przepisy ograniczające niektóre formy optymalizacji podatkowej, w tym mechanizm debt push-down.

Kto może odczuć proponowane zmiany?

• grupy kapitałowe realizujące przejęcia i restrukturyzacje,
• spółki korzystające z finansowania dłużnego przy transakcjach kapitałowych,
• podmioty refinansujące istniejące zadłużenie

Ustalanie dochodu przy umorzeniu udziałów (akcji) bez ich unicestwienia

Projekt zmian podatkowych 2027 doprecyzowuje zasady rozliczania podatku w przypadku obniżenia wartości nominalnej udziałów lub akcji za wynagrodzeniem, bez ich umorzenia. Obecnie przepisy nie wskazują jednoznacznie, w jaki sposób rozliczyć koszty podatkowe przy częściowym zmniejszeniu wartości udziałów.

Nowe regulacje wprost wskazują, że przychód będzie można pomniejszyć o proporcjonalną część kosztów nabycia lub objęcia udziałów, a niewykorzystana część kosztów pozostanie do rozliczenia przy ich późniejszym zbyciu, umorzeniu lub kolejnym obniżeniu wartości. Nowelizacja ma zapewnić proporcjonalne przypisanie kosztów i uniknięcie sytuacji, w której ta sama wartość jest opodatkowana wielokrotnie.

Kto może odczuć zmiany?

• wspólnicy spółek kapitałowych,
• inwestorzy dokonujący restrukturyzacji kapitałowych,
• spółki przeprowadzające operacje na kapitale zakładowym.

Zmiana w definicji programu motywacyjnego

Projekt zmian doprecyzowuje definicję programu motywacyjnego w ustawie o PIT i CIT. Jednoznacznie wskazuje, że akcje nabywane w wyniku realizacji warrantów subskrypcyjnych również mogą być objęte programem motywacyjnym, o ile spełnione są pozostałe warunki ustawowe.

Zmiana ma na celu usunięcie dotychczasowych rozbieżności interpretacyjnych między organami podatkowymi a sądami oraz zapewnienie podatnikom większej pewności co do zasad opodatkowania takich programów.

Kto może odczuć zmiany?

• pracownicy i menedżerowie uczestniczący w programach motywacyjnych,
• spółki publiczne i prywatne stosujące programy akcyjne,
• grupy kapitałowe wdrażające systemy wynagradzania w akcjach.

Ryczałt i estoński CIT: zmiany 2027

Ryczałt – nowe stawki dla transakcji z podmiotami powiązanymi

Zmiany mają na celu przeciwdziałanie optymalizacji podatkowej z wykorzystaniem opodatkowania ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Są odpowiedzią na praktykę polegającą na zawieraniu transakcji z podmiotami powiązanymi, które umożliwiały zastępowanie wyżej opodatkowanych dochodów (np. dywidend) przychodami opodatkowanymi preferencyjnymi stawkami ryczałtu.

Poszerzenie katalogu przychodów opodatkowanych 17% stawką ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Projekt zakłada objęcie 17% stawką ryczałtu przychodów z najmu, dzierżawy oraz umów o podobnym charakterze dotyczących własności intelektualnej i podobnych produktów (z wyłączeniem utworów chronionych prawem autorskim), jeżeli umowy są zawierane z podmiotami powiązanymi.

Zmiana ma ograniczyć wykorzystywanie mechanizmów, w których wspólnicy spółek przekazują do używania podmiotom powiązanym znaki towarowe lub inne prawa, uzyskując z tego tytułu przychody opodatkowane niską stawką ryczałtu, zamiast otrzymywać wyżej opodatkowaną dywidendę.

Opodatkowanie 15% stawką ryczałtu przychodów z najmu powyżej 100 tys. zł świadczonego na rzecz podmiotów powiązanych Dotyczy to zarówno najmu prywatnego, jak i prowadzonego w ramach działalności gospodarczej. Do kwoty 100 tys. zł nadal będzie obowiązywać stawka 8,5%.

Zmiana ma przeciwdziałać analogicznym schematom optymalizacyjnym, polegającym na przenoszeniu dochodów do preferencyjnie opodatkowanego najmu realizowanego na rzecz podmiotów powiązanych.

Kto może odczuć zmiany w ryczałcie?

• przedsiębiorcy oraz osoby fizyczne rozliczające się ryczałtem, które uzyskują przychody z najmu, dzierżawy lub udostępniania praw własności intelektualnej podmiotom powiązanym,
• wspólnicy spółek wykorzystujący takie rozwiązania w rozliczeniach podatkowych.

Sprawdź co oznacza podmiot powiązany.

Stawka 15% ryczałtu dla JDG bez pracowników

Projekt zmian podatkowych na 2027 rok przewiduje także wprowadzenie tzw. progu pracowniczego dla przedsiębiorców z działalnością usługową z 8,5% stawką ryczałtu.

Proponowana zmiana polega na opodatkowaniu stawką 15% przychodów powyżej 100 000 zł ze świadczenia usług opodatkowanych obecnie stawką 8,5%, jeżeli podatnik nie zatrudnia pracowników.

Przedsiębiorca, który nie zatrudnia co najmniej jednego pracownika na pełny etat na podstawie umowy o pracę, będzie mógł stosować stawkę 8,5% tylko do 100 000 zł rocznego przychodu. Nadwyżka ponad ten limit zostanie opodatkowana stawką 15%.

Aby zachować stawkę 8,5% dla całego przychodu, konieczne będzie zatrudnianie pracownika na pełny etat przez co najmniej 300 dni w roku. Jeśli zatrudnienie ustanie w trakcie roku, wyższa stawka zostanie naliczona wstecznie (od momentu przekroczenie 100 tys. zł).

Wyższą 15% stawką ryczałtową (ponad 100.000 zł obrotu), mają zostać objęte przychody wymienione obecnie w art. 12 ust.1 pkt 4 ustawy ryczałtowej.

Kto może odczuć zmiany od 2027?

• jednoosobowe działalności gospodarcze (JDG) niezatrudniające pracowników
• przedsiębiorcy o rocznych przychodach ponad 100 tys. zł

Estoński CIT – doprecyzowanie ukrytych zysków

Zmiany podatkowe 2027 mają wyeliminować dotychczasowe spory interpretacyjne dotyczące tzw. ukrytych zysków w estońskim CIT oraz uszczelnić system. W tym celu projekt zmian doprecyzowuje i rozszerza katalog świadczeń uznawanych za ukryte zyski, obejmując m.in. niektóre rozliczenia z podmiotami powiązanymi, takie jak najem, dzierżawa, licencje czy usługi doradcze. Jednocześnie wyłącza z tych regulacji transakcje mające rzeczywiste uzasadnienie gospodarcze.

Intencją ustawodawcy jest zwiększenie szczelności systemu estońskiego CIT oraz ograniczenie możliwości wypłacania zysków do wspólników pod pozorem innych świadczeń.

Przeczytaj także: CIT estoński w spółce z o.o. w 2026 – warunki, limity, stawki 9% i 19%, 10% i 20% oraz jak działa po przekształceniu JDG?

Wydatki niezwiązane z działalnością gospodarczą: estoński CIT

Projekt wprowadza legalną definicję wydatków niezwiązanych z działalnością gospodarczą w modelu opodatkowania estońskim CIT. Za takie wydatki uznawane będą:

• koszty poniesione bez związku z osiąganiem przychodów,
• wydatki nie służące zabezpieczeniu źródła przychodów,
• sankcyjne opłaty publicznoprawne.

Liberalizacja warunków zatrudnienia w estońskim CIT

Projekt doprecyzowuje również warunek zatrudnienia w estońskim CIT.

W szczególności:

• do minimalnego poziomu zatrudnienia będzie można zaliczyć również wynagrodzenia osób zatrudnionych na umowy o pracę,
• doprecyzowano sposób liczenia wydatków na wynagrodzenia,
• uproszczono część obowiązków dokumentacyjnych.

Zmiana ma ułatwić stosowanie estońskiego CIT w mniejszych spółkach.

Rozliczanie zysku po zakończeniu estońskiego CIT

Po zakończeniu korzystania z estońskiego CIT każda późniejsza wypłata lub dystrybucja zysku będzie co do zasady uznawana za pochodzącą najpierw z zysków wypracowanych w okresie opodatkowania estońskim CIT. W efekcie wypłata taka będzie powodowała obowiązek zapłaty ryczałtu od rozdysponowanego zysku netto.

Projektodawca wskazuje, że obecne przepisy pozwalają na bardzo długie odroczenie opodatkowania zysków wypracowanych podczas stosowania estońskiego CIT, co może utrudniać pobór należnego podatku.

Nowe rozwiązanie ma uprościć rozliczenia, ograniczyć ryzyko sporów oraz zapewnić skuteczniejsze opodatkowanie zysków wypracowanych w okresie korzystania z preferencji. Celem jest eliminacja sporów o to, z którego okresu pochodzi wypłacany zysk.

Kto może odczuć zmiany w estońskim CIT?

• spółki korzystające lub planujące korzystać z estońskiego CIT,
• wspólnicy otrzymujący dywidendy i inne wypłaty z zysku,
• grupy kapitałowe stosujące ryczałt od dochodów spółek,

Wprowadzenie definicji podatnika rozpoczynającego działalność

Do ustawy o CIT 2027 zostanie wprowadzona definicja podatnika lub podmiotu rozpoczynającego działalność. Za rozpoczynającego działalność nie będzie uznawany podmiot kontynuujący działalność innego przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, w tym podmiot powstały w wyniku przekształcenia przedsiębiorcy prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą.

Celem jest wyeliminowanie wątpliwości interpretacyjnych związanych z pojęciem rozpoczęcia działalności i zapewnienie, że preferencje przeznaczone dla nowych podmiotów nie będą wykorzystywane przez przedsiębiorców faktycznie kontynuujących wcześniej prowadzoną działalność.

Kto może odczuć zmiany?

• nowo zakładane spółki,
• przedsiębiorcy przekształcający działalność gospodarczą w spółkę,
• podmioty przejmujące przedsiębiorstwa lub ich zorganizowanej części,
• podatnicy korzystający z preferencji dla nowych przedsiębiorców.

Likwidacja możliwości przejścia na estoński CIT w trakcie roku podatkowego

Podatnicy utracą możliwość wyboru ryczałtu od dochodów spółek (estońskiego CIT) przed zakończeniem przyjętego roku podatkowego. Zmiana formy opodatkowania będzie możliwa wyłącznie od początku nowego roku podatkowego.

Ustawodawca argumentuje, że możliwość przejścia na estoński CIT w trakcie roku została wprowadzona jako rozwiązanie przejściowe mające zachęcić przedsiębiorców do korzystania z tej – wtedy nowej – formy opodatkowania. Obecnie przepis generuje liczne wątpliwości interpretacyjne i spory podatkowe, a jego pierwotny cel został już osiągnięty.

Kto może odczuć zmiany?

• spółki planujące przejście na estoński CIT,
• przedsiębiorcy analizujący zmianę formy opodatkowania,

Główny cel reformy

Analiza całego pakietu zmian prowadzi do kluczowego wniosku, o czym zresztą mówią także wprost ustawodawcy. Głównym celem nowelizacji jest uszczelnienie systemu podatkowego oraz ograniczenie możliwości obniżania zobowiązań podatkowych poprzez wykorzystywanie luk i nieprecyzyjnych przepisów w ramach działań optymalizacyjnych.

Zmiany podatkowe, które obejmują PIT 2027, CIT 2027 (w tym CIT estoński) oraz ryczałt mają przede wszystkim utrudnić stosowanie rozwiązań pozwalających na obchodzenie przepisów i osiąganie korzyści podatkowych w sposób formalnie zgodny z prawem, lecz sprzeczny z celem regulacji/intencją ustawodawcy.

Jednocześnie duża część nowych przepisów porządkuje obszary, które od lat budzą rozbieżności interpretacyjne pomiędzy podatnikami a organami skarbowymi.

Podsumowanie – co powinni zrobić przedsiębiorcy

Pakiet zmian planowany na 2027 rok jest zbiorem kilkudziesięciu modyfikacji. Choć nowe regulacje nie obowiązują jeszcze w praktyce, warto już dziś przeprowadzić analizę swojej sytuacji podatkowej.

Szczególną uwagę powinny zwrócić na nie, m.in.:

• wspólnicy spółek współpracujący z własnymi JDG,
• firmy korzystające z ryczałtu,
• przedsiębiorcy rozliczający IP Box,
• spółki korzystające z estońskiego CIT,
• podmioty prowadzące rozliczenia wewnątrz grup kapitałowych.

W praktyce przedsiębiorcy powinni już teraz przeanalizować, czy ich obecny model biznesowy nie opiera się na rozwiązaniach, które zostaną uznane za niepożądane podatkowo.

Czy zmiany rzeczywiście wejdą w życie od 2027 roku?

Pierwotnie nowe przepisy miały wejść w życie już 1 stycznia 2026 roku. Ze względu na przedłużające się prace legislacyjne termin ten okazał się nierealny.

Obecnie projekt zakłada wejście w życie większości zmian od 1 stycznia 2027 roku, jednak na tym etapie nie ma jeszcze gwarancji, że właśnie ta data zostanie utrzymana. Projekt nadal znajduje się w procesie legislacyjnym i może ulec dalszym modyfikacjom.

Przebieg prac parlamentarnych nad tą ustawą znajduje się tutaj.