DSA czyli Akt o usługach cyfrowych – co reguluje konstytucja Internetu? Zmiany 2026

Usunięty wpis, zablokowane konto czy brak reakcji na nielegalne treści – akt o usługach cyfrowych reguluje kwestie, z którymi użytkownicy Internetu spotykają się na co dzień. DSA określa odpowiedzialność dostawców usług pośrednich, nakłada obowiązki na platformy i wzmacnia ochronę ich użytkowników. W 2026 roku polskie przepisy uzupełniają ten system o krajowy nadzór i procedury egzekwowania prawa. 

Z niniejszego artykułu dowiesz się, co wprowadza DSA, kogo dotyczy i kiedy nowe rozwiązania zaczną obowiązywać w Polsce.

DSA – co to jest? Założenia aktu o usługach cyfrowych

DSA, czyli akt o usługach cyfrowych, to rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/2065 z 19 października 2022 r. w sprawie jednolitego rynku usług cyfrowych oraz zmiany dyrektywy 2000/31/WE, stosowane zasadniczo od 17 lutego 2024 r. Rozporządzenie reguluje m.in. kwestie związane z bezpieczeństwem w Internecie oraz odpowiedzialnością dostawców usług pośrednich za przekazywane i przechowywane treści. Dotyczy m.in. dostawców hostingu i platform internetowych, w tym serwisów społecznościowych oraz platform handlowych. Jego przepisy mają znaczenie zarówno dla przedsiębiorców świadczących takie usługi, jak i dla korzystających z nich użytkowników.

Założenia aktu o usługach cyfrowych (DSA)

Główne założenia DSA, wskazane w motywach rozporządzenia, obejmują:

• ujednolicenie zasad świadczenia usług pośrednich w UE, ułatwiające przedsiębiorcom dostęp do nowych rynków, a użytkownikom zapewniające większy wybór usług [por. motyw 2];
• odpowiedzialne działanie dostawców usług oraz ochronę praw użytkowników, w tym wolności wypowiedzi, prawa do niedyskryminacji i ochrony konsumentów [por. motyw 3];
• wspieranie innowacji i rozwoju usług cyfrowych dzięki jednolitym i proporcjonalnym zasadom [por. motyw 4];
• tworzenie bezpiecznego i przejrzystego środowiska internetowego, przeciwdziałanie nielegalnym treściom oraz ograniczanie zagrożeń społecznych związanych m.in. z dezinformacją [por. motyw 9].

Wobec powyższego, akt o usługach cyfrowych ma zagwarantować odbiorcom usług cyfrowych bezpieczne, przewidywalne i budzące zaufanie środowiska internetowego korzystanie z dostępnych w Internecie usług cyfrowych.

Co wprowadza DSA?

DSA wprowadza jednolite zasady świadczenia usług pośrednich w Unii Europejskiej. Zgodnie z przepisem art. 1 DSA mają one zapewnić bezpieczne, przewidywalne i budzące zaufanie środowisko internetowe, które sprzyja innowacjom i chroni prawa podstawowe użytkowników, w tym prawa konsumentów.

Akt o usługach cyfrowych reguluje trzy główne obszary:

• odpowiedzialność dostawców usług pośrednich – określa warunki, po których spełnieniu dostawcy mogą korzystać z wyłączenia odpowiedzialności za przekazywane lub przechowywane informacje;
• obowiązki związane z bezpieczeństwem i przejrzystością usług – ustanawia wymagania w zakresie należytej staranności, dostosowane do poszczególnych kategorii dostawców;
• nadzór i egzekwowanie przepisów DSA – określa zasady współpracy właściwych organów oraz ramy stosowania sankcji za naruszenia rozporządzenia.

DSA a odpowiedzialność dostawców usług cyfrowych

W zakresie usług pośrednich wymienia się trzy podstawowe kategorie, tj.:

• zwykły przekaz;
• „caching”;
• „hosting”.

Zwykły przekaz:

• dotyczy transmisji w sieci telekomunikacyjnej informacji przekazanych przez odbiorcę usługi lub na zapewnieniu dostępu do sieci telekomunikacyjnej;
• dostawca usług nie ponosi odpowiedzialności za przekazywane lub uzyskiwane informacje, pod warunkiem że:
  • nie jest inicjatorem transmisji;
  • nie wybiera odbiorcy transmisji;
  • nie wybiera ani nie modyfikuje informacji zawartych w transmisji.

„Caching”:

• polega na transmisji w sieci telekomunikacyjnej informacji przekazanych przez odbiorcę usługi;
• dostawca usług nie ponosi odpowiedzialności z tytułu automatycznego, pośredniego i krótkotrwałego przechowywania tej informacji, dokonywanego wyłącznie w celu usprawnienia lub lepszego zabezpieczenia późniejszej transmisji informacji na żądanie innych odbiorców usługi, pod warunkiem że dostawca:
  • nie modyfikuje informacji;
  • przestrzega warunków dostępu do informacji;
  • przestrzega zasad dotyczących aktualizowania informacji określonych w sposób szeroko uznany i stosowany w branży;
  • nie zakłóca zgodnego z prawem posługiwania się technologią szeroko uznaną i stosowaną w branży w celu uzyskania danych o korzystaniu z informacji;
  • podejmuje bezzwłocznie odpowiednie działania w celu usunięcia przechowywanych informacji lub uniemożliwienia dostępu do nich, gdy uzyska faktyczną wiedzę, że informacje zostały usunięte z początkowego źródła transmisji lub dostęp do nich został uniemożliwiony, albo gdy organy sądowe lub administracyjne nakazały usunięcie informacji lub uniemożliwienie dostępu do niej.

Hosting:

• polega na przechowywaniu informacji przekazanych przez odbiorcę usługi dostawca usług;
• dostawca usług nie ponosi odpowiedzialności za informacje przechowywane na wniosek odbiorcy usługi, pod warunkiem że dostawca:
  • nie ma faktycznej wiedzy o nielegalnej działalności lub nielegalnych treściach, a w odniesieniu do roszczeń odszkodowawczych – nie wie o stanie faktycznym lub okolicznościach, które w sposób oczywisty świadczą o nielegalnej działalności lub nielegalnych treściach;
  • podejmuje bezzwłocznie odpowiednie działania w celu usunięcia lub uniemożliwienia dostępu do nielegalnych treści, gdy uzyska taką wiedzę.

Akt o usługach cyfrowych – obowiązki dostawców usług pośrednich

Do najważniejszych obowiązków dostawców usług pośrednich należą:

• wyznaczenie punktów kontaktowych dla organów państw członkowskich, Komisji i Rady Usług Cyfrowych;
• wyznaczanie punktów kontaktowych dla odbiorców usług;
• wyznaczenie na piśmie osoby prawnej lub fizycznej do działania w charakterze przedstawiciela prawnego danego dostawcy usług pośrednich, który nie ma siedziby w Unii Europejskiej;
• sporządzenie warunków korzystania z oferowanych usług;
• wykonywanie obowiązków sprawozdawczych w zakresie przejrzystości spoczywających na dostawcach usług pośrednich.

Obowiązki dostawców usług hostingu, w tym platform internetowych:

• wdrażanie mechanizmów zgłaszania obecności w ich usłudze określonych informacji i działania, które uważane są za nielegalne treści;
• zawiadamianie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa.

Obowiązki dostawców platform internetowych:

• zapewnienie dostępu do wewnętrznego systemu rozpoznawania skarg;
• zapewnienie możliwości do pozasądowego rozstrzygania sporów;
• wyznaczenie zaufanych podmiotów sygnalizujących;
• podejmowanie środków przeciwko nadużywaniu i ochronie przed nadużywaniami;
• wykonywanie obowiązków sprawozdawczych w zakresie przejrzystości spoczywających na dostawcach platform internetowych;
• projektowanie i organizacja interfejsów internetowych;
• prezentowanie reklam na platformach internetowych w taki sposób, że odbiorca będzie w stanie stwierdzić, że przykładowo dana treść stanowi reklamę oraz w kogo imieniu jest prezentowana reklama;
• zapewnienie przejrzystości systemu rekomendacji;
• zapewnienie ochrony małoletnich w Internecie.

Obowiązki dostawców platform internetowych umożliwiających konsumentom zawieranie z przedsiębiorcami umów zawieranych na odległość:

• identyfikowalność przedsiębiorców;
• zapewnienie zgodności w fazie projektowania;

Obowiązki dostawców bardzo dużych platform internetowych i bardzo dużych wyszukiwarek internetowych w zakresie zarządzania ryzykiem systemowym:

• ocena ryzyka;
• zmniejszanie ryzyka;
• zastosowanie mechanizmu reagowania kryzysowego;
• przeprowadzenie niezależnego audytu;
• zapewnienie systemu rekomendacji;
• dodatkowa przejrzystość reklam internetowych;
• dostęp do danych i kontrola danych;
• ustanowienie komórki nadzoru przestrzegania niniejszego rozporządzenia;
• pełnienie obowiązków sprawozdawczych w zakresie przejrzystości;
• uiszczanie opłata nadzorcza.

Kogo dotyczy DSA?

Obowiązki wynikające z DSA spoczywają przede wszystkim na dostawcach usług pośrednich, czyli podmiotach, które umożliwiają przekazywanie, przechowywanie lub udostępnianie informacji pochodzących od użytkowników. Rozporządzenie obejmuje usługi oferowane odbiorcom znajdującym się lub mającym siedzibę w Unii Europejskiej  niezależnie od tego, gdzie siedzibę ma sam dostawca.

Do podmiotów objętych DSA należą m.in.:

• dostawcy dostępu do internetu i transmisji danych – świadczący usługi zwykłego przekazu;
• dostawcy usług cachingu – polegających na automatycznym, pośrednim i krótkotrwałym przechowywaniu informacji w celu usprawnienia ich dalszego przekazywania;
• dostawcy hostingu i usług chmurowych – przechowujący informacje na żądanie użytkowników;
• platformy internetowe – w tym serwisy społecznościowe, platformy udostępniania treści, serwisy ogłoszeniowe i platformy handlowe typu marketplace;
• bardzo duże platformy internetowe i bardzo duże wyszukiwarki internetowe – podlegające dodatkowym wymaganiom przewidzianym w rozporządzeniu.

DSA – kary za naruszenie aktu o usługach cyfrowych

Naruszenie przepisów aktu o usługach cyfrowych może skutkować karami finansowymi. Państwa członkowskie mają obowiązek określić sankcje wobec dostawców usług pośrednich podlegających ich kompetencji i zapewnić ich egzekwowanie. DSA przewiduje również grzywny nakładane przez Komisję Europejską oraz prawo użytkowników do wniesienia skargi i dochodzenia odszkodowania.

GRZYWNY ZA NARUSZENIE DSA – KARA DO 6%ŚWIATOWEGO OBROTU

Zgodnie z przepisem art. 74 ust. 1 DSA Komisja Europejska może nałożyć na dostawcę bardzo dużej platformy internetowej lub bardzo dużej wyszukiwarki internetowej grzywnę do 6% jego łącznego światowego rocznego obrotu z poprzedniego roku obrotowego. Kara może zostać nałożona, jeżeli dostawca umyślnie lub w wyniku zaniedbania narusza odpowiednie przepisy rozporządzenia, nie stosuje się do decyzji zarządzającej środki tymczasowe albo nie wykonuje zobowiązań uznanych przez Komisję za wiążące.

ART. 53 DSA – PRAWO DO WNIESIENIA SKARGI

Przepis art. 53 DSA przyznaje odbiorcom usług prawo do wniesienia skargi w związku z zarzucanym naruszeniem aktu o usługach cyfrowych. Skargę należy skierować do koordynatora ds. usług cyfrowych w państwie członkowskim, w którym odbiorca się znajduje lub ma siedzibę. W jego imieniu mogą działać również upoważnione podmioty, organizacje i zrzeszenia.

ART. 54 DSA – ODSZKODOWANIE

Na podstawie przepisu art. 54 DSA odbiorca usługi może dochodzić od dostawcy usług pośrednich odszkodowania za szkody lub straty poniesione wskutek naruszenia obowiązków wynikających z rozporządzenia. Dochodzenie roszczeń odbywa się zgodnie z prawem unijnym i krajowym.

DSA w Polsce – co zmienia się w 2026 r.? 

Nowe polskie przepisy dotyczące DSA określają, kto będzie nadzorował dostawców usług internetowych, jak będą rozpatrywane skargi użytkowników oraz na jakich zasadach będzie można żądać zablokowania nielegalnych treści lub usunięcia niesłusznie nałożonych ograniczeń.

Rozwiązania te ujęto w dwóch nowelizacjach ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw. Pierwsza, dotycząca krajowego nadzoru nad DSA, wejdzie w życie 6 listopada 2026 r. Druga przewiduje procedury blokowania określonych nielegalnych treści oraz usuwania nieuzasadnionych ograniczeń nałożonych przez dostawców hostingu (projekt tej ustawy oczekuje na podpis Prezydenta, dlatego konkretna data wejścia w życie nie jest jeszcze znana).

Zatem, głównym aktem prawnym, który jest bezpośrednio nowelizowany w tym projekcie, jest ustawa z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (dodaje się do niej zupełnie nowy Rozdział 2a regulujący nakazy). 

Projekt zakłada również zmiany w kilku innych kluczowych polskich ustawach: 

• Ustawa z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji – poprzez dodanie przepisów określających kompetencje Przewodniczącego KRRiT. 
• Ustawa z dnia 12 lipca 2024 r. – Prawo komunikacji elektronicznej – w zakresie zadań Prezesa UKE, w tym prowadzenia rejestru domen internetowych służących do rozpowszechniania nielegalnych treści. 
• Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny oraz Ustawa z dnia 10 września 1999 r. – Kodeks karny skarbowy – projekt nie zmienia bezpośrednio treści samych przestępstw w tych kodeksach, ale projektowana ustawa odwołuje się do konkretnych ich artykułów (enumeratywny katalog czynów zabronionych online, takich jak mowa nienawiści, oszustwa, phishing czy naruszenia praw autorskich), które stanowią podstawę do wydania nakazu. 

Całość tych krajowych regulacji ma na celu stworzenie procedur umożliwiających skuteczne stosowanie unijnego Aktu o usługach cyfrowych (DSA), w szczególności jego art. 9. 

Prezes UKE – kto będzie nadzorował przestrzeganie DSA w Polsce?

Funkcję koordynatora ds. usług cyfrowych będzie pełnił Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Do jego zadań będą należały m.in. rozpatrywanie skarg dotyczących naruszeń DSA, prowadzenie postępowań i kontroli oraz stosowanie środków przewidzianych prawem wobec dostawców naruszających obowiązki.

Prezes UKE będzie również współpracował z Komisją Europejską, Europejską Radą ds. Usług Cyfrowych i organami innych państw członkowskich. Otrzyma zadania związane z przyznawaniem statusu zaufanych podmiotów sygnalizujących, certyfikacją organów pozasądowego rozstrzygania sporów oraz procedurami dotyczącymi zweryfikowanych badaczy.

Skarga na naruszenie DSA nie będzie oznaczała automatycznego ponownego rozpatrzenia każdej decyzji moderacyjnej platformy. Rolą koordynatora będzie badanie przestrzegania obowiązków wynikających z rozporządzenia.

KRRiT i UOKiK – podział kompetencji w nadzorze nad platformami

W system nadzoru zostaną włączeni również Przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji oraz Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Przewodniczący KRRiT będzie wykonywał zadania dotyczące platform udostępniania wideo. Prezes UOKiK zajmie się określonymi obowiązkami związanymi z ochroną konsumentów, w tym przejrzystością reklam i stosowaniem tzw. dark patterns (dark patterns to rozwiązania w interfejsie, które mogą wprowadzać użytkownika w błąd albo utrudniać mu podjęcie swobodnej i świadomej decyzji).

Przy Prezesie UKE powstanie również Krajowa Rada do spraw Usług Cyfrowych. Jako organ opiniodawczo-doradczy będzie wspierać działania dotyczące bezpiecznego i przejrzystego rynku usług cyfrowych.

Blokowanie nielegalnych treści – co przewiduje nowelizacja?

Druga nowelizacja przewiduje procedurę wydawania nakazów uniemożliwienia dostępu do określonych nielegalnych treści. Kompetencje mają zostać rozdzielone między Prezesa UKE, Przewodniczącego KRRiT oraz sądy, a p wydanie nakazu będą mogły występować podmioty wskazane w ustawie, w granicach przyznanych im uprawnień. Procedura będzie jednak ograniczona do ustawowo wskazanych kategorii nielegalnych treści – sam fakt, że wypowiedź jest kontrowersyjna lub budzi sprzeciw, nie przesądzi o możliwości wydania nakazu.

Jakie treści mogą zostać objęte nakazem blokowania?

Przewidziane rozwiązania dotyczą m.in. treści związanych z:

• przemocą i groźbami;
• przyjęciem zlecenia zabójstwa;
• namową lub pomocą w doprowadzeniu do samobójstwa;
• nakłanianiem do spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu;
• handlem ludźmi;
• podszywaniem się pod inną osobę w celu wyrządzenia jej szkody;
• bezprawnym utrwalaniem lub rozpowszechnianiem intymnego wizerunku;
• określonymi przestępstwami seksualnymi przeciwko małoletnim;
• oszustwami internetowymi, w tym phishingiem;
• fałszywymi alarmami;
• propagowaniem totalitaryzmu i nawoływaniem do nienawiści;
• określonymi naruszeniami praw autorskich.

Rejestr domen UKE – kiedy może zostać zablokowana strona internetowa?

Druga nowelizacja przewiduje także prowadzenie przez Prezesa UKE rejestru domen wykorzystywanych do rozpowszechniania nielegalnych treści. W określonych ustawą przypadkach wpis domeny do rejestru będzie wiązał się z obowiązkiem zablokowania dostępu do wykorzystujących ją stron przez dostawców Internetu. Termin ma wynosić 48 godzin od wpisu, co oznacza, że po wykreśleniu domeny dostęp ma być przywracany również w ciągu 48 godzin.

Blokowanie dostępu na poziomie domeny jest odrębnym rozwiązaniem od ograniczenia dostępu do konkretnej publikacji przez dostawcę hostingu.

Natychmiastowe blokowanie treści – jakie przypadki obejmą nowe przepisy?

Na końcowym etapie prac parlamentarnych rozszerzono katalog przypadków objętych natychmiastowym wykonaniem decyzji. Dlatego wcześniejsze informacje, że rozwiązanie będzie dotyczyć wyłącznie przestępstw przeciwko dzieciom, wymagają aktualizacji.

Rozszerzenie obejmuje m.in. określone treści związane ze stosowaniem przemocy lub gróźb bezprawnych z powodów dyskryminacyjnych, przyjęciem zlecenia zabójstwa, namową lub pomocą w samobójstwie oraz nakłanianiem lub zmuszaniem do spowodowania u siebie ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Wskazano przy tym warunek wystąpienia z wnioskiem przez prokuratora lub Policję. Zmiany obejmują również skrócenie terminów na przekazywanie dowodów w postępowaniach dotyczących najpoważniejszych przestępstw objętych rygorem natychmiastowej wykonalności.

Niesłusznie usunięta treść lub blokada konta – jaką ochronę przewiduje ustawa?

Nowelizacja ma umożliwić usługobiorcy wystąpienie o nakaz usunięcia ograniczeń nałożonych przez dostawcę hostingu. Mechanizm ma obejmować sytuacje, w których treść nie jest nielegalna, a ograniczenie stanowiło nadmierną ingerencję w swobodę wypowiedzi albo wynikało z oczywistego błędu dostawcy. Nie będzie to jednak bezwarunkowe prawo do przywrócenia każdej usuniętej publikacji lub każdego zablokowanego konta. Konieczne będzie spełnienie przesłanek określonych w ustawie.

Sprzeciw do sądu – kontrola nakazów dotyczących treści

Od wydanej decyzji będzie można wnieść sprzeciw do sądu powszechnego. Procedura ma zapewniać udział właściwych stron i umożliwiać sądową kontrolę rozstrzygnięcia. W przewidzianym podziale kompetencji część nakazów ma być wydawana bezpośrednio przez sąd, w tym w sprawach dotyczących wskazanych przestępstw związanych z propagowaniem totalitaryzmu, nawoływaniem do nienawiści i publicznym znieważaniem chronionych grup.

Należy przy tym odróżnić trzy ścieżki ochrony praw użytkownika:

• skargę na naruszenie DSA – dotyczącą niewykonywania przez dostawcę obowiązków wynikających z rozporządzenia;
• wniosek o usunięcie ograniczeń nałożonych przez dostawcę hostingu – służący zakwestionowaniu ograniczenia w przypadkach określonych w ustawie;
• sprzeciw wobec decyzji organu – umożliwiający sądową kontrolę rozstrzygnięcia Prezesa UKE lub Przewodniczącego KRRiT.

Każda z tych procedur ma odrębne przesłanki i zastosowanie, dlatego wybór właściwej ścieżki zależy od tego, jakie działanie lub rozstrzygnięcie użytkownik chce zakwestionować.

Sprzeciw do sądu – kontrola nakazów dotyczących treści

Dla użytkowników zmiany oznaczają rozwój krajowych mechanizmów ochrony praw: zarówno przed nielegalnymi treściami, jak i przed określonymi nieuzasadnionymi ograniczeniami dostępu do publikacji lub usług.

Dla dostawców usług pośrednich oznaczają natomiast system nadzoru i procedury egzekwowania obowiązków wynikających z DSA. Zakres tych obowiązków zależy od rodzaju świadczonej usługi i przewidzianych w rozporządzeniu wyjątków. Samo prowadzenie strony internetowej nie oznacza objęcia wszystkimi wymaganiami aktu o usługach cyfrowych.

Podsumowanie

Akt o usługach cyfrowych określa zasady odpowiedzialności dostawców usług pośrednich i nakłada na nich obowiązki związane z bezpieczeństwem oraz przejrzystością usług. Użytkownikom zapewnia m.in. możliwość zgłaszania nielegalnych treści, kwestionowania określonych decyzji platform i dochodzenia odszkodowania za szkody wynikające z naruszenia DSA. Polskie przepisy uzupełniają ten system o krajowy nadzór i procedury egzekwowania prawa. Pierwsza nowelizacja, dotycząca m.in. kompetencji Prezesa UKE, wejdzie w życie 6 listopada 2026 r. Druga przewiduje procedury blokowania określonych nielegalnych treści i usuwania nieuzasadnionych ograniczeń nałożonych przez dostawców hostingu. Jej wejście w życie zależy od zakończenia procesu legislacyjnego i ogłoszenia ustawy.