Transakcje gotówkowe – zmiana limitu od 1 stycznia 2017 r.

Od 1 stycznia 2017 r. limit płatności gotówkowych ulegnie obniżeniu z 15 tys. euro do 15 tys. złotych.

Najważniejsze informacje

  1. Transakcje na kwoty od 15 000 zł zawarte od 1 stycznia 2017 r. muszą być opłacone za pośrednictwem rachunku płatniczego. Dotyczy to transakcji pomiędzy przedsiębiorcami (zarówno krajowymi jak i zagranicznymi).
  2. Za niezastosowanie się do w/w przepisu karany jest kupujący – odbiera mu się prawo do zaliczenia w koszty podatkowe wydatku w tej części w jakiej był zapłacony bez pośrednictwa rachunku płatniczego.

Zmiany od 1 stycznia 2017 r.

Nowy przepis będzie brzmiał następująco:

„Dokonywanie lub przyjmowanie płatności związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą następuje za pośrednictwem rachunku płatniczego przedsiębiorcy, w każdym przypadku gdy:
  1. stroną transakcji, z której wynika płatność, jest inny przedsiębiorca,
  2. jednorazowa wartość transakcji, bez względu na liczbę wynikających z niej płatności, przekracza równowartość 15 000 zł, przy czym transakcje w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień dokonania transakcji.

Warto tu zwrócić uwagę na 3 kwestie:

1. Najważniejsza zmiana- od 1 stycznia 2017 r. limit płatności gotówkowych w transakcjach pomiędzy przedsiębiorcami ulegnie obniżeniu z 15 tys. euro do 15 tys. złotych.

Limit dotyczy kwoty transakcji, a nie pojedynczej płatności. Oznacza to, że jeśli płatność jest ratalna, to sposób płatności powinien być zależny od wysokości łącznej sumy transakcji. Sprawdzając czy został przekroczony próg 15 000 zł, należy wziąć pod uwagę kwotę brutto. Powyższy limit dotyczy zarówno transakcji krajowych, jak i zagranicznych.

2. Rachunek płatniczy przedsiębiorcy.

Zgodnie z art. 2 pkt 25 ustawy o usługach płatniczych rachunek płatniczy to rachunek prowadzony dla jednego lub większej liczby użytkowników służący do wykonywania transakcji płatniczych, przy czym przez rachunek płatniczy rozumie się także rachunek bankowy oraz rachunek członka spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej, jeżeli rachunki te służą do wykonywania transakcji płatniczych.

Ministerstwo Finansów wyjaśniło, iż w przypadku płatności, które odbywają się za pomocą instrumentów płatniczych, związanych z rachunkami płatniczymi, w tym m.in. kart płatniczych, jak również płatności dokonywanych poprzez systemy pośredniczące w płatnościach, takie jak PayPal, PayU itp., będzie spełniony wymóg dokonania ich za pośrednictwem rachunku płatniczego.

Nowe przepisy, wprowadzające powyższe ograniczenia, nie dotyczą metod regulowania wzajemnych zobowiązań: kompensaty i barteru, nie mamy tu bowiem do czynienia z „płatnościami”.

3. Kurs waluty

Zmianie ulegnie również kurs przyjęty do przeliczenia walut obcych.

Transakcje w walutach obcych przeliczane będą na złote według kursu średniego NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień dokonania transakcji.

Konsekwencje związane z nieprzestrzeganiem limitu

Przedsiębiorca, który nie będzie przestrzegał nowego limitu i dokona płatności gotówką za transakcję o wartości powyżej 15 tysięcy złotych, nie będzie mógł takiego wydatku zaliczyć do kosztów prowadzonej działalności gospodarczej.

Jeśli najpierw zostanie zaliczona do kosztów pełna kwota transakcji powyżej 15 tys. zł, a następnie płatność zostanie dokonana gotówką, to przedsiębiorcy zmniejszą koszty uzyskania przychodów bądź zwiększą przychody – w przypadku braku możliwości zmniejszenia kosztów uzyskania przychodów. Operację wykonywać będą w miesiącu, w którym zostanie dokonana płatność bez pośrednictwa rachunku płatniczego.

Zgodnie z art. 22p ustęp 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych powyższe przepisy będzie się stosowało również w przypadku:

  1. nabycia lub wytworzenia środków trwałych albo nabycia wartości niematerialnych i prawnych,
  2. dokonania płatności:
    • po likwidacji pozarolniczej działalności gospodarczej,
    • po zmianie formy opodatkowania na zryczałtowaną formę opodatkowania określoną w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym albo w ustawie z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym,

– z tym że zmniejszenie kosztów uzyskania przychodów lub zwiększenie przychodów następuje za rok podatkowy, w którym nastąpiła likwidacja tej działalności, albo za rok podatkowy poprzedzający rok podatkowy, w którym nastąpiła zmiana formy opodatkowania”.

Nowe przepisy nie będą miały zastosowania do płatności wynikających z transakcji zawartych przed dniem 1 stycznia 2017 r., jeżeli wartość transakcji nie przekroczy limitu obowiązującego do końca roku 2016. Nowych zasad związanych z korektą nie będzie stosowało się do płatności dotyczących kosztów zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów przed dniem 1 stycznia 2017 r.

Przykład 1. W styczniu 2017 został zakupiony w Niemczech środek trwały – samochód osobowy o wartości ponad 15 000 zł ( a to tylko niecałe 3,5 tys EURO) i płatność została dokonana gotówką również w styczniu.

W styczniu wprowadzamy pojazd do ewidencji środków trwałych (jeśli pojazd jest kompletny i zdatny do użytku), ale odpisy amortyzacyjne nie będą stanowiły kosztu uzyskania przychodu ponieważ płatność została dokonana gotówką.

Przykład 2. W styczniu został zakupiony towar handlowy w hurtowni, za który została dokonana płatność w 2 transzach. Pierwsza przelewem 10 000 zł w styczniu, druga gotówką w lutym 8500 zł.

W styczniu wprowadzamy całą wartość z faktury w koszty (zgodnie z jej datą wystawienia).

W lutym należy zmniejszyć koszty (lub w przypadku braku możliwości zmniejszenia kosztów zwiększyć przychody) o kwotę 8500 zł ze względu na łączną wartość transakcji ponad 15 000 zł i płatność gotówką przy drugiej transzy.

Przykład 3. Zakup maszyny od firmy w grudniu. Faktura wystawiona w grudniu i zaliczona w koszty w grudniu, a płatność dokonana w styczniu gotówką w wysokości 20 000 Euro. Mają tu zastosowanie przepisy przejściowe. Nie trzeba korygować kosztów.

Nowe przepisy związane z korektą kosztów nie mają zastosowania w odniesieniu do płatności dotyczących kosztów zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów przed dniem 1 stycznia 2017 r.

Konsekwencje – podatek VAT

Obniżenie od 1 stycznia 2017 r. limitu dozwolonych płatności gotówkowych w transakcjach pomiędzy przedsiębiorcami będzie miało wpływ również na podatek od towarów i usług.

Art. 87 ust. 1 pkt. 6 ustawy o podatku od towarów i usług uzależniają możliwość odzyskania różnicy podatku naliczonego nad należnym w przyspieszonym 25-dniowym terminie od tego, czy faktury dokumentujące należności zostały w całości zapłacone z uwzględnieniem art. 22 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. A więc w przypadku nieprzestrzegania powyższego limitu, zwrot w przyspieszonym terminie będzie niemożliwy.

Sytuacje wymagające ostrożności:

  • zakup samochodu w komisie
  • jeżeli chcemy kupić używany samochód w komisie krajowym lub zagranicznym a płatność przelewem jest trudna do zrealizowania z przyczyn logistycznych to należy się zastanowić czy nie dokonać zakupu prywatnego, którego limit płatności gotówkowych nie dotyczy. Tak zakupiony samochód można później przekazać do firmy bez negatywnych konsekwencji podatkowych. Opisany mechanizm dotyczy wyłącznie zakupu na fakturę VAT-marża (na której nie ma wykazanego podatku VAT i tym samym kupujący nie może go odliczyć). Jeżeli sprzedawca wystawia fakturę z naliczonym podatkiem VAT, to musi być ona wystawiona na firmę, bo tylko wówczas kupujący uzyska prawo do odliczenia podatku VAT,

  • raty
  • przy zakupie na raty należy zwrócić uwagę na na wartość brutto całego zamówienia i jeżeli przekracza ona 15.000 zł (brutto) to wszystkich wpłat należy dokonywać za pośrednictwem rachunku płatniczego,

  • zaliczki
  • jeżeli wartość całości zamówienia przekracza 15 000 zł (brutto) to zaliczka również musi być zapłacona za pośrednictwem rachunku płatniczego.


Zapoznaj się również z artykułem: Pojęcie transakcji w rozumieniu limitu transakcji gotówkowych.

Autor: Monika Kobylak – ifirma.pl


UWAGA

Zachęcamy do komentowania naszych artykułów. Wyraź swoje zdanie i włącz się w dyskusje z innymi czytelnikami. Na indywidualne pytania (z zakresu podatków i księgowości) użytkowników ifirma.pl odpowiadamy przez e-mail, czat lub telefon – skontaktuj się z nami.

Biuro rachunkowe
już od 89zł/mc.

  • Pełna odpowiedzialność za prowadzoną dokumentację.
  • Wygodne formy dostarczania dokumentów (online, poczta, kurier)

dowiedz się więcej


  • Paweł

    netto czy brutto ?

    • Limit transakcji gotówkowych dotyczy wartości brutto transakcji.

  • Tadeusz Maciejski

    chory kraj , chory kraj….

  • Nowe regulacje mają zastosowanie do płatności dokonywanych w roku podatkowym rozpoczynającym się po dniu 31 grudnia 2016 r. Jednak nie będą miały zastosowania do płatności wynikających z transakcji zawartych przed dniem 1 stycznia 2017 r., jeżeli wartość transakcji nie przekracza dotychczasowego (15 tys. euro) limitu. W styczniu można wprowadzić pojazd do ewidencji środków trwałych, odpisy amortyzacyjne będą stanowiły koszty uzyskania przychodu.

  • Waldemar Wartalski

    Powoli, powoli i polski złoty przestanie być legalnym środkiem płatniczym dla części obywateli III RP. Co na to nowy Trybunał Konstytucyjny ??? Przykład : Kupiłem samochód osobowy w komisie, zapłaciłem gotówką 16.000 zł, otrzymałem fakturę VAT 23% i potwierdzenie z kasy komisu o wpłacie 16.000 zł. Co w tej operacji jest złego lub nielegalnego, abym był karany brakiem możliwości uznania tego kosztu i możliwości odliczenia VAT ??? Gdzie w tak przeprowadzonej transakcji jest strata dla Skarbu Państwa. Jak to się ma do Konstytucji III RP ??? Dla każdego myślącego obywatela III RP jest jasne ,że jest to przepis NIEKONSTYTUCYJNY !!! Panowie prawnicy do dzieła !!! A Skarb Państwa niech przygotuje rezerwę budżetową na wypłacanie słusznych odszkodowań.

  • Mikołaj

    No to niezła zmiana… z 15 tysięcy ojro na 15 tysięcy złotych… poszli po bandzie….

  • W jednej ze swoich publikacji MF wyjaśniało, iż:
    „Przez pojęcie transakcji należy rozumieć umowę lub umowy zawarte z tym samym partnerem lub tymi samymi partnerami, przedmiotem której lub których jest dobro lub dobra, a także usługi, jeżeli objęte są jedną ceną. Oznacza to, że transakcją w rozumieniu tych przepisów może być np. umowa nabycia lub sprzedaży jednego dobra, umowa sprzedaży szeregu dóbr lub wykonania szeregu usług, dla których określono łączną cenę, wieloletnia umowa dostawy za określoną cenę danego dobra lub szeregu dóbr bądź usług. (..)”
    W przepisach definiujących nowy limit transakcji gotówkowych nie zostało niestety nigdzie ujęte wyjaśnienie jak należy rozumieć co ustawodawca dokładnie ma na myśli operując w konkretnym przykładzie słowem „transakcja”. Wydaje się jednak, iż przypisanie jednej faktury do jednej transakcji w wielu przypadkach może się okazać błędne. Odnosząc się do wyżej wymienionej próby zdefiniowania transakcji, w przypadku kiedy między przedsiębiorcami umowa będzie oparta na sprzedaży szeregu dóbr można przyjąć założenie, iż dostarczanie w ramach jednej transakcji towarów partiami, a co za tym idzie wystawienie dla każdej z dostaw partii towaru odrębnej faktury, spowoduje iż jedna transakcja = wiele faktur sprzedaży.
    Oznacza to, iż każda umowa między przedsiębiorcami powinna być rozpatrywana odrębnie i indywidualnie. Rozpatrując swój przypadek proszę dobrze przeanalizować warunki na jakich zawarli Państwo umowę z kontrahentem, a potem zdecydować czy w Państwa przypadku jedna czy więcej faktur dotyczy jednej transakcji. W razie wątpliwości można wystąpić o interpretację indywidualną.

  • revel

    A jeśli najemcę rozlicza się z wynajmującym gotówkowo? A umowa jest na czas określony, to też do 15 tys. zł z całej umowy najmu?

    • Autor tekstu nie podejmuje się definiowania w jakim zakresie przedsiębiorca ma do czynienia z transakcją. Z uwagi na brak bieżącego odniesienia się MF do wskazanej kwestii proponuję w razie wątpliwości wystąpić o interpretację indywidualną, bądź przejść na rozliczenie najmu za pomocą rachunku płatniczego, co spowoduje, iż nie będzie wątpliwości czy poniesiony wydatek może być kosztem.

  • Pablo

    Chyba czas zamykać działalność i stąd uciekać póki jeszcze nam nie zamknęli granic. … Jest źle i czuje że będzie coraz gorzej, jak mają funcjonować przedsiębiorcy mniejszych firm. Dlaczego Obywatel nie jest traktowany z szacunkiem, tylko jak gówno. Przecież jak byśmy więcej zarobili to jednocześnie więcej wydali.

    • Rz

      Zgadzam się faktury z odwróconym vat, śmieszny limit transakcji gotówkowych dla przedsiębiorcy takiego jak ja czyli z zajęciami komorniczych to jest koniec. Nie ważne że zatrudniam 3 osoby i gotówka jest jedynym sposobem na prowadzenie firmy przy jednoczesnym splacaniu długów wazna jest pełna kontrola państwa nad obywatelami. Zamknę firmę pójde do pracy za minimalną bo komornik nie może mi zabrać minimum socjalnego.

  • Tak, obowiązuje. Kupić możesz, ale nie może to stanowić kosztu firmy.

  • Przepis dotyczy transakcji między dwoma firmami.

  • Jak było to wcześniej ująte Autor tekstu nie podejmuje się definiowania w jakim zakresie przedsiębiorca ma do czynienia z transakcją. Z uwagi na brak bieżącego odniesienia się MF do wskazanej kwestii proponuję w razie wątpliwości wystąpić o interpretację indywidualną.

  • Przepisy wprost nie regulują opisanej przez Pana sytuacji, w danym przypadku najlepiej będzie zwrócić się o interpretację indywidualną celem uzyskania jednoznacznej odpowiedzi. Proponuję również w danej sytuacji kontakt z z Krajową Informacją Podatkową.

  • start18

    Czyli mając na uwadze powyższy artykuł, jeżeli zamówię od innego przedsiębiorcy towar handlowy o wartości 14 tysięcy i zapłacę kurierowi przy odbiorze, a za 2 dni zdecyduję się na takie samo zamówienie u tego samego przedsiębiorcy to są to dwie osobne transakcje?

  • iwona

    A co z firmami które mają zablokowane konto przez komornika jak ma płacić dostawcą

    • Przedsiębiorca, który nie będzie przestrzegał nowego limitu i dokona płatności gotówką za transakcję o wartości powyżej 15 tysięcy złotych, nie będzie mógł takiego wydatku zaliczyć do kosztów prowadzonej działalności gospodarczej.

  • Sebarcade

    Pytanie z pozycji odbierającego gotówkę w kasie za sprzedany towar .Te 15 tyś. to jest limit w ciągu roku ,miesiąca ??

  • sebastian

    normalnie rozumując jedna faktura jedna transakcja byle nie były jedna po drugiej
    a to że sa w jednym miesiącu to nie powinno skutkować ta karą
    bo przecież taki przedsiębiorca co kupuje za granicą np niemcy holandia anglia
    jak kupi np auto motor czy cos innego to przecież po 1 sprzedawca zagraniczny nie da polakowi towaru do puki nie zobaczy kasy
    po 2 polak nie bedzie spał 3 dni i czekał az kasa spłynie a nie daj Boże jakieś swieto tu czy tam i jeszcze jeden czy 2 dni
    po 3 bank i przelew pomiędzy zł a euro czy funty to strata bo bank manipuluje kursem a jak sam wymieniam na gotówkę to dokładnie wiem ile zapłacę a właściwie już zapłaciłem bo mam euro w kieszeni a z bankiem to grosik w lewo albo w prawo i już jest od jednej wymiany euro jest 100 zł albo i lepiej kilka wpłat klika przelewów kliku przedsiębiorców i jest kilka milionów dla Jarosława
    powinni wszyscy przedsiębiorcy zawiesić działalność na kwartał i zakręcić kranik ZUS i US by zapłakał a za nimi reszta

  • emil

    Mam firmę wykonawczą i kupuję materiały budowlane w kilku firmach, ale systematycznie – kilka razy w miesiącu, na różne zupełnie roboty i już pod koniec stycznia właściwie wszędzie przekroczyłem wartość 15tyś. złotych gotówką.Zaznaczam że nie mam z tymi firmami (sklepami właściwie) żadnych umów, bo niby jakie? Jestem po prostu jednym z wielu klientów, czy teraz nie mogę już u nich kupować aby odliczyć wydatki???

    • W przypadku kiedy zakupy dokonywane są w ramach jednej transakcji wydatek pow. 15 000 zł zapłacony gotówką nie będzie stanowił kosztu, czym jest transakcja zostało opisane w artykule: “Pojęcie transakcji w rozumieniu limitu transakcji gotówkowych.” https://www.ifirma.pl/blog/podatki/pojecie-transakcji-w-rozumieniu-limitu-transakcji-gotowkowych.html

      • emil

        Zakupy nigdy nie są dokonywane w ramach jednej transakcji bo jak zaznaczyłem kupuję tylko wtedy gdy potrzebuję, nie mam umów, zamówień tylko jadę i kupuję bo akurat potrzebuję. Jak to ma się do “jednej” transakcji ? A w sklepach typu OBI, Castorama to w ogóle nie ma możliwości przelewu tylko gotówka,żadnych umów z nimi niema, a nie ukrywam że bardzo dużo u nich kupuję. Więc jak to niby ma się do tych limitów???Więc czy zakupy w tego typu sklepach dotyczą jednej transakcji? Jakiej niby transakcji?

        • Limit dotyczy jednej transakcji, jeżeli transakcji jest wiele wtedy dla każdej z nich występuję odrębny limit 15 000 zł.

  • Iga

    Dzień dobry, prowadzę działalność polegającą na handlu samochodami ciężarowymi. Kupuje za granica i sprzedaje. Czy za samochód kupiony w Niemczech o wartości powyżej 15tys zl brutto musze płacić przelewem czy mogę gotówką? Według nowych przepisów. Chodzi mi o to czy ta ustawa dotyczy transakcji w Polsce czy również za granica?

    • Jak już było poruszone w komentarzach oraz w pierwszym akapicie artykułu transakcja dotyczy zakupu/sprzedaży między dwoma firmami, również zagranicznymi.

  • aNN

    Jeśli kupuję samochód, wart. brutto powyżej 15000zł i dokonam zapłaty wpłacając gotówkę na konto bankowe sprzedającego w jego banku, to czy jest to zgodne z nowymi przepisami?

    • Nie podejmujemy się definiowania czym jest wpłata gotówkowa, w danym przypadku najlepiej będzie zwrócić się o interpretację indywidualną celem uzyskania jednoznacznej odpowiedzi. Proponuję również w danej sytuacji kontakt z z Krajową Informacją Podatkową oraz swoim urzędem skarbowym.

  • Monika

    Też chciałabym to wiedzieć, jak to jest przy fakturze przychodowej ?

    • Limity dotyczą faktur kosztowych, jeżeli transakcja przekroczy 15 000 zł i wpłata będzie dokona gotówką wtedy wydatek nie może stanowić kosztu uzyskania przychodu.

  • pk

    Faktura powyżej 15 tys zł. brutto z grudnia 2016, ale zapłacona będzie w roku 2017. Czy obowiązuje nowy limit?

    • Odpowiedź na zadane pytanie została udzielona w artykule: “Nowe przepisy związane z korektą kosztów nie mają zastosowania w odniesieniu do płatności dotyczących kosztów zaliczonych do kosztów uzyskania przychodów przed dniem 1 stycznia 2017 r.”.

  • Magda

    A co z fakturami zbiorczymi vat ? towar jest wydawany na dokumencie wz gdzie następnie wystawiana jest fv przekraczająca 15 tys zł .

    • Limit dotyczy transakcji. W przypadku wątpliwości czym jest transakcja można wystąpić o interpretację. Autor tekstu nie podejmuje się definiowania w jakim zakresie przedsiębiorca ma do czynienia z transakcją.

  • Karolina Malec

    Prowadzę działalność gospodarczą. W styczniu zakupiłem samochód osobowy o wartości 75.000 zł i zapłaciłem za niego gotówką. Czy taką fakturę mogę zaliczyć do kosztów?

  • Anna

    Mam firme czy moge przekroczyc limit 15 tys jesli mam umowy na dwie rozne roboty u tego samego zleceniodoawcy i czy to jest limit miesieczny

  • Jan R.

    A jeśli osoba fizyczna wpłaci do banku kwotę wyższą niż 15.000 euro w gotówce, czy bank melduje taką transakcję do urzędu skarbowego? Czy jest w ogóle jakaś maksymalna kwota wpłaty na konta bankowe w gotówce, której nie trzeba zgłosić skarbówce czyli nie trzeba udokumentować skąd ma się gotówkę?

    • Temat jaki Pan poruszył nie jest przedmiotem powyższego artykułu. W sprawie wątpliwości wynikających z pytania sugerowany jest kontakt z urzędem skarbowym bądź Krajową Informacją Skarbową.