Jak ustalić współczynnik proporcji VAT? Przykłady | ifirma.pl

Jak ustalić współczynnik proporcji w VAT?

współczynnik proporcji vat

Zastanawiasz się, co to jest współczynnik proporcji w VAT? W publikacji spojrzymy na temat z praktycznego punktu widzenia.

Temat rozliczania proporcji w VAT jest dobrze znany przedsiębiorcom, którzy są czynnymi podatnikami VAT, ale wykonują również czynności zwolnione z VAT. Powstaje wówczas pytanie jak w prawidłowy sposób wyliczyć podatek VAT naliczony podlegający odliczeniu? Właśnie na to pytanie będziemy szukali odpowiedzi w dzisiejszej publikacji.

Kiedy liczymy proporcję w VAT?

Co do zasady podatek VAT naliczony podlega odliczeniu w 100%, jeżeli zakup służy czynnościom opodatkowanym. Nie jest jednak regułą, że przedsiębiorca wykonuje tylko czynności opodatkowane w VAT. Przepisy nie zabraniają wykonywania jednocześnie działalności opodatkowanej i zwolnionej w VAT. Jednak w takich sytuacjach to na przedsiębiorcy spoczywa obowiązek przyporządkowania dokonywanych zakupów do sprzedaży opodatkowanej i zwolnionej. Nie zawsze wszystkie zakupy można w ten sposób połączyć. Część wydatków może przecież mieć związek zarówno z czynnościami opodatkowanymi, jak i zwolnionymi, wtedy należy wyliczyć proporcję w VAT.

Jak ustalamy współczynnik proporcji VAT?

Proporcję ustala się jako roczny udział obrotu z wykonywania czynności opodatkowanych do obrotu całkowitego.

Przykład 1

Pani Ania osiągnęła w 2020 roku obrót z wykonywania czynności opodatkowany w wysokości 300.000 zł natomiast z czynności nieopodatkowanych w wysokości 100.000 zł. Całkowity obrót za 2020 rok wyniósł więc 400.000 zł.

Obliczenie współczynnika proporcji:

300.000 zł/400.000 zł x 100% = 75%

Współczynnik proporcji na 2021 rok będzie wynosił 75%, a więc pani Ania będzie mogła odliczyć 75% podatku VAT naliczonego od zakupów.

Przykład 2

Pani Ania kupiła w 2021 roku urządzenie, które wykorzystuje w prowadzonej działalności gospodarczej. Urządzenie zostało zakupione za kwotę 6.150 zł, w tym 1.150 zł wynosi podatek VAT. Podatek VAT naliczony (na przykładzie 1) podlegający odliczeniu wyniesie:
1.150 zł x 75% = 862,50 zł.

Czego nie wliczamy do limitów proporcji?

Ustawa o podatku VAT wymienia jakiej dostawy towarów lub usług nie wlicza się do wskaźnika proporcji. Zgodnie z tym zapisem do obrotu będącego podstawą do obliczenia współczynnika proporcji nie wlicza się m.in.:

  • dostawy towarów i usług zaliczanych przez przedsiębiorcę do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych będących środkami trwałymi
  • podlegającymi amortyzacji,
  • gruntów i prawa użytkowania wieczystego gruntów, jeżeli są środkiem trwałym,
  • transakcji pomocniczych w zakresie nieruchomości i podatków,
  • niektórych usług wymienionych w art. 43 ustawy o VAT, które mają charakter pomocniczy.

Do takich przykładowych usług pomocniczych można zaliczyć usługi kredytowe bądź usługi ubezpieczeniowe.

Przykład 3

Pan Marek sprzedał samochód osobowy, który znajdował się w ewidencji środków trwałych i był amortyzowany za kwotę 20.000 zł. W 2020 roku obrót całkowity wyniósł u Pana Marka kwotę 500.000 zł wraz z obrotem ze sprzedaży samochodu. Sprzedaż opodatkowana wynosiła 200.000 zł.

Obliczenie współczynnika proporcji:

500.000 zł – 20.000 zł = 480.000 zł – obrót całkowity do obliczenia proporcji w VAT.

200.000 zł / 480.000 zł x 100% = 41,67% zaokrąglamy w górę do pierwszej liczby całkowitej czyli mamy współczynnik proporcji – 42%.

W 2021 roku pan Marek będzie miał prawo do odliczenia VAT naliczonego w wysokości 42%.

Skrajne wartości proporcji

Ustawodawca założył również, że w niektórych przypadkach można pominąć obliczanie współczynnikiem proporcji podatku VAT naliczonego, będzie to dotyczyło sytuacji, gdy:

  1. Proporcja przekroczy 98% i kwota VAT naliczonego niepodlegająca odliczeniu obliczona tym wskaźnikiem byłaby mniejsza niż 500 zł – wówczas proporcja wynosi 100%.
  2. Proporcja nie przekracza 2% – wówczas proporcja wynosi 0%.

Przykład 4

Pani Krysia w 2020 roku osiągnęła obrót całkowity w wysokości 300.000 zł a sprzedaż opodatkowana w VAT wyniosła 295.000 zł, współczynnik proporcji wynosi 99%.

295.000 zł/300.000 zł x 100% = 98,33% w zaokrągleniu 99%.

VAT naliczony od zakupów wyniósł 10.000 zł i kwota podatku VAT naliczonego niepodlegająca odliczeniu wynosi 100 zł (10.000 zł x 1% = 100 zł).

Pani Krysia spełnia warunek do zastosowania proporcji 100% w 2021 roku.

Przykład 5

Pan Jacek obliczył wskaźnik proporcji na podstawie obrotów za 2020 rok na poziomie 98,5%, a podatek VAT naliczony od zakupów w 2020 roku wyniósł 100.000 zł. W tym przypadku kwota podatku VAT naliczonego niepodlegająca odliczeniu wynosi 1.000 zł (100.000 zł x 1% = 1.000 zł), a więc pan Jacek nie spełnia warunków do zastosowania 100% proporcji VAT, ponieważ nie został spełniony jeden z warunków, kwota podatku VAT naliczonego niepodlegająca odliczeniu przekroczyła 500 zł.

Podsumowanie

Obliczanie współczynnika proporcji w VAT przy wykonywaniu czynności opodatkowanych i zwolnionych wymaga od przedsiębiorcy prawidłowego wyliczenia VAT naliczonego w trakcie roku podatkowego.

Jeżeli księgowość jest prowadzona w systemach informatycznych, to nie ma z tym większych problemów, ponieważ najczęściej przewidziane są takie ustawienia w programie, dzięki którym przy wprowadzaniu dokumentów zakupu system sam właściwie wyliczy VAT naliczony, podlegający odliczeniu przyjętym współczynnikiem proporcji.

W przeciwnym wypadku przedsiębiorca będzie musiał każdorazowo dokonywać wyliczeń przy księgowaniu każdej faktury zakupowej, co niewątpliwie będzie dużym utrudnieniem. Po zakończeniu roku w programie księgowym będzie wyliczony rzeczywisty współczynnik proporcji i obliczona roczna korekta w VAT, która musi być zaksięgowana w ewidencji VAT zakupu na plus lub na minus. Wyliczenia dokonywane bez wykorzystania systemów księgowym mogą być uciążliwe dla przedsiębiorcy.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Administratorem Twoich danych osobowych jest IFIRMA S.A. z siedzibą we Wrocławiu. Dodając komentarz na blogu, przekazujesz nam swoje dane: imię i nazwisko, adres e-mail oraz treść komentarza. W systemie odnotowywany jest także adres IP, z wykorzystaniem którego dodałeś komentarz. Dane zostają zapisane w bazie systemu WordPress. Twoje dane są przetwarzane na podstawie Twojej zgody, wynikającej z dodania komentarza. Dane są przetwarzane w celu opublikowania komentarza na blogu, jak również w celu obrony lub dochodzenia roszczeń. Dane w bazie systemu WordPress są w niej przechowywane przez okres funkcjonowania bloga. O szczegółach przetwarzania danych przez IFIRMA S.A dowiesz się ze strony polityki prywatności serwisu ifirma.pl.

O księgowości wiemy wszystko,
żebyś Ty nie musiał

Daj się zaskoczyć profesjonalnej wiedzy naszych księgowych i oddaj swoje rozliczenia w dobre ręce. A może wolisz samodzielną księgowość? Nasz program do księgowania online jest wyjątkowo prosty i intuicyjny w obsłudze, podobnie jak narzędzie do wystawiania faktur. Wybierz to, co najlepiej odpowiada Twoim potrzebom - ręczymy za każdą z usług ifirma.pl.

Romek

z ifirma.pl

Masz pytania?
Skontaktuj się z nami

Załóż darmowe konto i testuj ifirmę bez zobowiązań

Nowoczesna

Rzetelna

Księgowość